Stopa przyczyną bólu kręgosłupa

Gdyby porównać ciało człowieka do budowli  stopy trzeba byłoby uznać za fundamenty. To one dźwigają ciężar całości, zapewniają stabilność konstrukcji. Jak wiadomo słabe czy wadliwe fundamenty powodują uszkodzenia na wyższych piętrach. W taki sam sposób problemy ze stopami mogą stać się przyczyną bólu pleców.

Łuki stopy

Stopa składa się z 14 kości palców, 5 kości śródstopia , 7 kości stępu i połączeń stawowych między nimi oraz otaczających mięśni i więzadeł. Bardzo istotny dla funkcjonowania całego kompleksu jest staw skokowo-goleniowy i skokowo piętowo-łódkowy. Określenia używane w anatomii takie jak łuki stopy czy kolumna kręgosłupa odnoszą się do charakteru nośnego tych konstrukcji. Łuki sklepieni w budowlach pozwalają na przenoszenie dużego ciężaru i jego właściwy rozkład. Podobnie sprawa wygląda z łukami stopy. W obrębie stopy mamy 3 łuki poprzeczne i dwa podłużne: przyśrodkowy i boczny. Funkcją pierwszego jest przede wszystkim przenoszenie obciążeń natomiast drugiego dostosowywanie do podłoża. W obrębie stawów stopy zachodzą między innymi ruchy supinacji i pronacji. O supinacji mówimy gdy brzeg przyśrodkowy unosi się a o pronacji gdy unosi się brzeg boczny a obniża wewnętrzny. Ruchy te funkcjonalnie łączą się z innymi ruchami przodostopia. Kiedy stopa ma tendencję do jednego lub drugiego ustawienia używa się określenia stopa pronująca lub supinująca.

Biomechanika stopy

Pronacja zachodzi w początkowej fazie podporu podczas chodu powoduje spłaszczenie łuku przyśrodkowego, tłumienie wstrząsów i adaptację do nierówności terenu. Natomiast supinacja łączy się z większym wysklepieniem łuku przyśrodkowego, umożliwia właściwą stabilność i przetaczanie stopy w czasie przenoszenia drugiej kończyny do przodu. Noszone obuwie, dysfunkcje stawowe i niewydolność mięśniowa powodują, że częściej stopa ma tendencję do nadmiernej i zbyt długo trwającej pronacji w czasie chodzenia. Powoduje to rotację do wewnątrz całej kończyny dolnej, koślawienie kolana i przodopochylenie miednicy co skutkuje przeciążeniem mięśni otaczających staw krzyżowo-biodrowy i odcinek lędźwiowy kręgosłupa a w konsekwencji dysfunkcji tych obszarów.

Pronacja wiąże się z niewydolnością mięśnia pośladkowego średniego odpowiedzialnego za stabilizację miednicy.  Skutkuje to opadaniem miednicy w czasie chodu po stronie przeciwnej do nogi podporowej, dynamiczne koślawienie kolana a także rotacją wewnętrzną kości udowej. Wykazano również że niewydolność tego mięśnia często występuje w przypadku bólów okolicy lędźwiowo-krzyżowej.

Nadmierna pronacja stopy może być również zalążkiem takich problemów jak:

  • złamania zmęczeniowe
  • bóle kolan
  • uszkodzenie więzadeł krzyżowych
  • Bóle goleni
  • Zapalenie rozcięgna podeszwowego
  • Dysfunkcje pierwszego stawu śródstopno-paliczkowego (palucha)

Fizjoterapia

  1. Przywrócenie odpowiedniego funkcjonowania stawów stopy, odtworzenie gry stawowej i pełnego zakresu ruchu. Zapewnienie odpowiedniej długości mięśni dla stworzenia optymalnych warunków do ich pracy.
  2. Wzmocnienie odpowiednich mięśni stabilizujących łuk przyśrodkowy stopy w sposób izolowany i funkcjonalny.
  3. Rozciągnięcie mięśni przywodzicieli oraz rozluźnienie pasma biodrowo-piszczelowego.
  4. Wzmocnienie mięśnia pośladkowego średniego.
  5. Ćwiczenia czucia głębokiego stopy (propriocepcji) na stabilnym i niestabilnym podłożu, ćwiczenia kształtujące łuki stopy. Odtworzenie prawidłowych wzorców ruchowych kończyny dolnej.