Oddychaj swobodnie- rola ćwiczeń oddechowych

Oddychanie to proces, który towarzyszy nam przez cały czas, a rzadko zdajemy sobie sprawę jak istotna jest mechanika oddychania dla naszego zdrowia. Ćwiczenia oddechowe powinny stanowić element  zajęć ruchowych osób w każdym wieku.

Wdech –wydech

Podczas wdechu wymiary klatki piersiowej ulegają zwiększeniu dzięki napięciu mięśni wdechowych- przede wszystkim przepony i mięśni międzyżebrowych zewnętrznych. Przepona, która oddziela klatkę piersiową od jamy brzusznej, obniża się a do płuc wciągane jest powietrze. W czasie wydechu, który jest aktem biernym, siły sprężystości powodują powrót do wcześniejszych wymiarów klatki piersiowej, a mięśnie ulegają rozluźnieniu, przepona unosi się i następuje wydech. Podczas nasilonego wdechu i wydechu uczestniczą dodatkowe mięśnie oddechowe wspomagające wentylacje płuc. Dorosły człowiek wykonuje średnio 16 oddechów na minutę.

Wyróżniamy trzy typy oddychania: piersiowy- gdzie przeważają ruchy klatki piersiowej w stosunku do przepony; brzuszny, w którym to przepona odgrywa dominującą rolę i mieszany, w którym ruchy klatki piersiowej i przepony mają porównywalne znaczenie.

Zaburzenia oddychania przebiegające z hiper lub hipotonią przepony mają związek z bólami pleców, karku, osłabieniem mięśni dna miednicy, zespołem górnego otworu klatki piersiowej czy bólami barku.  Zmiany w mechanice oddychania mogą powodować ciągłe wrażenie zmęczenia, problemy ze snem, osłabienie koncentracji, prawidłowy oddech zmniejsz napięcie psychiczne.

Wskazania i cele ćwiczeń oddechowych

Ćwiczenia oddechowe to ważny element usprawniania pacjentów z chorobami układu oddechowego i krążenia. Stosuje się je po zabiegach operacyjnych, w długotrwałym przebywaniu w pozycji leżącej, wadach postawy oraz  jako ćwiczenia relaksacyjne. Celami ćwiczeń oddechowych jest nauka prawidłowego sposobu oddychania, usprawnienie funkcjonowania układu oddechowego oraz kształtowanie klatki piersiowej i postawy ciała.

Zasady stosowania ćwiczeń oddechowych

  • Przewietrzone pomieszczenie lub ćwiczenia na świeżym powietrzu, w przypadku ćwiczeń relaksacyjnych wskazana spokojna muzyka
  • Maksymalnie 6-8 powtórzeń ćwiczenia
  • Ćwiczenia ze wspomagającym ruchem kończyn dolnych lub górnych
  • Stosunek długości wdechu do wydechu – 2 do 3
  • Wdech przez nos wydech przez usta lub nos

Najczęściej popełniane błędy:

  • Wstrzymywanie oddechu
  • Wdech przez usta
  • Wciąganie brzucha podczas wdechu
  • Wykonywanie szybkich, głębokich wdechów bez odpowiednio długiej fazy wydechu